Son günlerde Yalova Armutlu Belediyesi ile ilgili bir söz dolaşıyor.
Bir süredir aynı cümle farklı yerlerde karşımıza çıkıyor:
“Cenaze işlerinden para alınıyor.”
Bu cümle, kesin bir bilgi gibi değil; daha çok kulaktan kulağa yayılan bir iddia gibi duruyor. Ama konu öyle bir konu ki, geçiştirilecek türden de değil. Çünkü burada konuşulan şey rakamlar değil, insanın en zor anı.
Bir cenaze olduğunda aslında herkes susar. Geriye sadece bir veda kalır. O yüzden bu tür iddialar, doğru olsun ya da olmasın, toplumda hızlı bir karşılık bulur.
Şunu baştan söylemek gerekir: Belediyelerin cenaze hizmetleri genel olarak defin, mezarlık işlemleri ve temel organizasyon açısından sosyal hizmet kapsamındadır. Yani çoğu yerde bu hizmetler ücretsiz yürütülür.
Ama insanlar şunu soruyor: “O zaman neden böyle bir konuşma var?”
İşte mesele burada düğümleniyor.
Cenaze sürecinde her şey aynı başlık altında değildir. İlçe içinde yapılan işlemler ile ilçe dışına taşınan cenazeler aynı şartlarda değerlendirilmez. Mesela şehir dışına giden bir cenazede yol, mesafe, köprü ya da feribot gibi masraflar ortaya çıkabilir. Bunlar çoğu zaman hizmetin kendisi değil, ortaya çıkan giderlerdir.
Ama vatandaşın baktığı yer başka. O, tek bir şey duyar: “Ücret.”
Kelime büyür, anlam genişler, konuşma da büyür.
O yüzden burada asıl mesele şu sorudur:
Gerçekten cenaze hizmeti mi ücretli, yoksa bazı ek giderler mi konuşuluyor?
Eğer ortada bir ücretlendirme varsa, bunun zaten açık olması gerekir. Çünkü belediyede her şeyin bir karşılığı vardır ve bu karşılık meclis kararları ve resmi tarifelerle belirlenir. Gizli ya da belirsiz bir alan olamaz.
Ama yine de şunu unutmamak lazım: Bu konu teknik bir konu gibi görünse de aslında tamamen insani bir konudur. Çünkü cenaze dediğimiz şey, hayatın en ağır anıdır. Orada rakamdan çok, açıklık ve güven önemlidir.
Bugün en doğru yol şudur:
Varsa bir uygulama, net şekilde anlatılmalı.
Yoksa da konuşulan şey, açık bir dille ortadan kaldırılmalıdır.
Çünkü bazı konular vardır; yanlış anlaşılmaya bile tahammülü yoktur.
Cenaze de onlardan biridir.
